چرا قیمت اوراق سکه در بورس با سکه بازار یکی نیست؟

اوراق سلف موازی سکه با نماد «عسکه۲» در روزهای اخیر با قیمتهایی متفاوت از سکه نقدی معامله شده و همین موضوع این پرسش را ایجاد کرده که چرا اوراقی با پشتوانه سکه گاهی گرانتر از خود سکه است. پاسخ در ماهیت متفاوت این دو دارایی قرار دارد؛ چراکه «عسکه۲» خودِ سکه فیزیکی نیست، بلکه یک ابزار مالی مبتنی بر سکه است.
خریدار سکه نقدی مالک یک دارایی فیزیکی میشود و مستقیماً از افزایش یا کاهش قیمت آن تأثیر میپذیرد. در مقابل، خریدار «عسکه۲» مالک یک ورقه مالی با سررسید، شرایط قراردادی و حقوق مشخص است. بنابراین قیمت این اوراق تنها به نرخ لحظهای سکه وابسته نیست و عواملی مانند زمان باقیمانده تا سررسید، انتظارات بازار و شرایط قرارداد نیز بر ارزش آن اثر میگذارند.
در ساختار عرضه اولیه این اوراق، اختیار فروش در سررسید با قیمت اعمال معادل ۱۰۷ درصد قیمت کشفشده در روز عرضه پیشبینی شده است. این مسئله به معنای تضمبن سود ۷ درصدی برای این اوراق است. البته این ویژگی به معنای حذف ریسک نیست؛ زیرا فردی که اوراق را در بازار ثانویه خریداری میکند، بر اساس قیمت خرید خود با نوسان بازار مواجه خواهد بود.
از این منظر، مقایسه مستقیم قیمت «عسکه۲» با سکه نقدی میتواند گمراهکننده باشد. سکه نقدی نماینده ارزش یک دارایی فیزیکی در زمان حال است، اما قیمت اوراق علاوه بر قیمت دارایی پایه، ارزش زمانی و حقوق قراردادی آن را نیز منعکس میکند.
هدف اصلی چنین ابزارهایی میتواند انتقال بخشی از تقاضای احتیاطی برای طلا از بازار فیزیکی به بازار سرمایه باشد. با این حال، ارزیابی «عسکه۲» صرفاً بر اساس اختلاف قیمت روزانه آن با سکه نقدی کافی نیست و باید شرایط قرارداد، سررسید، نحوه تسویه و ریسک بازار ثانویه نیز در نظر گرفته شود.
گفتنی است قیمت سکه امامی در بازار طلا و سکه ایران در حال حاضر در محدوده ۲۳۴ الی ۲۳۵ میلیون تومان قرار دارد. قیمت سکه بهار آزادی نیز حوالی ۲۳۰ میلیون تومان معامله میشود.



