چشم‌انداز بازارهای مالی؛ آیا این هفته داده‌های اقتصادی جایگزین ریسک‌های ژئوپلیتیکی می‌شوند؟

هفته گذشته، به‌دنبال بالاتر از حد انتظار ظاهر شدن آمار تورم آمریکا و بروز برخی تنش‌های کوچک ژئوپولیتیک، بخش فناوری شاهد یک موج فروش سراسری بود. در همین حال، با وجود بازگشایی پرفرازونشیب تنگه هرمز، قیمت نفت برنت روند نزولی به خود گرفت. انس طلا نیز هفته را به دلیل کاهش تنش‌های سیاسی در قیمتی زیر ۴٬۲۵۰ دلار در هر اونس آغاز کرد و حتی برای مدت کوتاهی به زیر ۴٬۰۰۰ دلار سقوط کرد؛ اما پس از انتشار گزارش‌هایی مبنی بر حمله ایران به یک کشتی در سواحل عمان، در آستانه روز جمعه دوباره به سمت ۴٬۱۰۰ دلار بازگشت.

برای هفته پیش رو، تقویم اقتصادی شلوغ‌تری را شاهد خواهیم بود که شامل گردهمایی رؤسای بزرگ‌ترین بانک‌های مرکزی جهان در سینترای پرتغال، آمار تورم منطقه یورو و انتشار زودهنگام گزارش اشتغال بخش غیرکشاورزی آمریکا (NFP) به دلیل تعطیلات رسمی است.

مرور رویدادهای هفته گذشته

روند اصلی هفته گذشته، موج فروش سنگین در سهام شرکت‌های بزرگ فناوری بود؛ به طوری که شاخص نزدک (Nasdaq) با کاهش بیش از ۵ درصدی مواجه شد و تمام ۷ شرکت غول فناوری (Magnificent ۷) عملکردی ضعیف‌تر از کل بازار ثبت کردند. این روند نزولی عمدتاً ناشی از رفتار «سیو سود» (Profit-taking) معامله‌گرانی بود که قصد داشتند سودهای ماه‌های گذشته خود را تثبیت کنند. در این میان، سهام اسپیس‌ایکس (SpaceX) سقوط کرد و تمام سودهای پس از عرضه اولیه (IPO) خود را از دست داد. همچنین گفته می‌شود شرکت اوپن‌ ای‌آی (OpenAI) به دلیل ریزش کلی بازار فناوری، در حال بررسی به تعویق انداختن عرضه سهام خود تا سال آینده است. در این وضعیت، حتی گزارش سودآوری خوب شرکت میکرون (Micron) نیز تنها یک تسکین موقت برای بازار بود.

رویکرد ریسک‌گریزی معامله‌گران زمانی تشدید شد که شاخص Core PCE آمریکا در ماه می (اردیبهشت) فراتر از پیش‌بینی‌ها ظاهر شد و به ۴.۱ درصد رسید که بالاترین میزان از اوایل سال ۲۰۲۳ است. علاوه بر این، بازخوانی نهایی آمار تولید ناخالص داخلی (GDP) آمریکا در سه‌ماهه اول از ۱.۶ درصد به ۲.۱ درصد بازنگری شد که در کنار داده‌های قوی شاخص مدیران خرید (PMI)، نشان‌دهنده شتاب گرفتن اقتصاد آمریکا بود. این وضعیت دقیقاً نقطه مقابل اروپا بود؛ جایی که شاخص‌های PMI نتوانستند انتظارات را برآورده کنند و مقامات بانک مرکزی اروپا (ECB) نیز هشدار دادند که ریسک تورم همچنان پابرجا است. واکنش بازار اوراق قرضه نسبتاً محدود بود و شانس افزایش نرخ بهره توسط فدرال رزرو تا پایان سال، تقریباً در همان سطح ۸۰ درصد باقی ماند. بازارها احتمالاً چشم به کاهش قیمت نفت خام دوخته‌اند که می‌تواند فشارهای تورمی را در اواخر سال کاهش دهد.

قیمت نفت برنت در روز یکشنبه، پس از اعلام دوباره ایران مبنی بر بستن تنگه هرمز، به ۸۲ دلار افزایش یافت. اگرچه رفت‌وآمد کشتی‌ها برای مدت کوتاهی کند شد، اما با پیشرفت گفتگوهای میان آمریکا و ایران در ژنو، تردد دوباره از سر گرفته شد. قیمت نفت برنت تا اواسط هفته به ۷۲ دلار سقوط کرد، بعد کمی جان گرفت و سپس روند نزولی خود را از سر گرفت تا در پایان هفته به سمت ۷۰ دلار حرکت کند. این قیمت، نفت را دوباره به محدوده قیمتی پیش از جنگ بازمی‌گرداند. قیمت نفت آمریکا WTI نیز سقوط مشابهی را تجربه کرد.

در بریتانیا، کی‌یر استارمر، نخست‌وزیر این کشور، همان‌طور که به‌طور گسترده انتظار می‌رفت استعفای خود را اعلام کرد و گفت تا زمان روی کار آمدن جانشین احتمالی‌اش، اندی برنهام، در اواخر ماه آینده، به عنوان نخست‌وزیر موقت باقی خواهد ماند. این انتقال قدرت منظم به حمایت از پوند کمک کرد، زیرا به نظر می‌رسید بازارهای مالی از اینکه نخست‌وزیر جدید قوانین مالی فعلی را حفظ خواهد کرد، نفس راحتی کشیدند.

در مجموع، بازارها تحت تأثیر جو ریسک‌گریزی قرار داشتند که این امر به تقویت دلار کمک کرد. در مقابل، ین ژاپن ضعیف‌تر شد و سیاست‌گذاران بدون هیچ مداخله‌ای اجازه دادند که جفت‌ارز USDJPY به سمت کانال ۱۶۲ حرکت کند.

بزرگ‌ترین محرک‌های بازار

• طلا: به دلیل رویکرد انقباضی‌تر (Hawkish) فدرال رزرو و فضای ریسک‌گریزی بازار، به روند نزولی خود ادامه داد.
• ارزهای کالا-محور: بیشترین آسیب را از تقویت دلار دیدند و دلار نیوزیلند (NZD) و استرالیا (AUD) ضعیف‌ترین عملکرد را داشتند. دلار استرالیا تحت تأثیر آمار تورم پایین‌تر از حد انتظار قرار گرفت که می‌تواند بستر انقباضی بیشتر بانک مرکزی استرالیا (RBA) را به تأخیر بیندازد.
• یورو: به‌دنبال انتشار داده‌های اقتصادی ضعیف، در برابر دلار سقوط کرد که این امر نشان‌دهنده واگرایی میان این دو اقتصاد است.
• نقره: در پی افزایش بازدهی اوراق قرضه آمریکا و فروکش کردن تنش‌ها در خاورمیانه، سقوط شدیدی را تجربه کرد.
• شاخص نزدک (Nasdaq): در میان ضعف گسترده بخش فناوری، به زیر کانال ۲۹ هزار واحد سقوط کرد و بدترین عملکرد را در میان شاخص‌های اصلی داشت.

مهم‌ترین رویدادهای هفته پیش رو

هفته پیش رو تقویم اقتصادی شلوغ‌تری دارد که اگر اوضاع در خاورمیانه رو به بهبود بماند، ممکن است اهمیت آن از اخبار ژئوپولیتیک نیز فراتر برود. در صورت عدم بروز تنش‌های جدید، توجه بازارها احتمالاً روی داده‌های اشتغال آمریکا متمرکز خواهد شد؛ چرا که این داده‌ها تنها مانع باقی‌مانده برای فدرال رزرو جهت افزایش نرخ بهره در مواجهه با تورم بالا هستند. آمار NFP به دلیل تعطیلات روز جمعه در آمریکا، یک روز زودتر (پنجشنبه) منتشر می‌شود که این موضوع می‌تواند نقدینگی بازار را در اواخر هفته کاهش دهد. معامله‌گران همچنین در جریان نشست رؤسای بانک‌های مرکزی بزرگ در مجمع ECB در سینترا، به‌دنبال نشانه‌های بیشتری از چشم‌انداز سیاست‌های پولی خواهند بود. در بریتانیا نیز سخنرانی اقتصادی پیش‌روی برنهام، پس از تبدیل شدن به نخست‌وزیر دوفاکتوی بعدی این کشور، می‌تواند برای آینده پوند بسیار حیاتی باشد.

فروکش کردن آمار NFP آمریکا؛ اما آیا فدرال رزرو متوقف می‌شود؟

اقتصاددانان بار دیگر انتظار دارند با انتشار زودهنگام آمار NFP در روز پنجشنبه، شاهد فروکش کردن آمار بازار کار باشند. یک بازار کار ضعیف‌تر می‌تواند بهانه‌ای به دست کبوترهای فدرال رزرو (طرفداران سیاست‌های انبساطی) بدهد تا از افزایش نرخ بهره دست بکشند؛ اما اگر داده‌ها مشابه ماه قبل باشد، دلار ممکن است به تقویت خود ادامه دهد. پیش‌بینی‌ها نشان‌دهنده اضافه شدن ۹۰ هزار تغییر در اشتغال است که کاهش چشمگیری نسبت به ۱۷۲ هزار شغل در ماه قبل دارد. همچنین نرخ بیکاری نیز احتمالاً از ۴.۳ درصد به ۴.۵ درصد جهش خواهد کرد. بازارها هنوز شانس افزایش نرخ بهره در ماه سپتامبر را حدود ۷۰ درصد می‌دانند، اما اگر داده‌های NFP کمتر از حد انتظارات باشد، این شانس کاهش یافته و به شاخص نزدک اجازه می‌دهد تا از سطح ۲۹ هزار واحد مجدداً صعود کند.

تورم منطقه یورو همچنان در حال افزایش است

معامله‌گران آمار اولیه شاخص CPI ماه ژوئن (خرداد) منطقه یورو را به دقت زیر نظر خواهند داشت تا زمان افزایش بعدی نرخ بهره توسط بانک مرکزی اروپا را پیش‌بینی کنند. در حال حاضر، بازارها ۲۵ واحد پایه افزایش نرخ بهره را تا پایان سال قیمت‌گذاری کرده‌اند، اما تورم بالاتر از حد انتظار می‌تواند این زمان‌بندی را جلو بیندازد. به طور معمول، بازار به انتشار داده‌های فرانسه و آلمان واکنش نشان می‌دهد که معمولاً جهت حرکت کل منطقه یورو را مشخص می‌کنند و انتظار می‌رود روز چهارشنبه منتشر شوند. پیش‌بینی عمومی بر این است که تورم کلی (Headline CPI) بدون تغییر در ۳.۲ درصد باقی بماند، اما رقمی بالاتر از این می‌تواند یورو را تضعیف کند؛ به‌ویژه اگر بازار احتمال بیشتری بدهد که ECB در بحبوحه نگرانی‌های رشد اقتصادی، نرخ بهره را افزایش خواهد داد. ریزش اخیر در سطح ۱.۱۴۰۰ ممکن است شتاب تکنیکال نزولی را افزایش داده و سطح ۱.۱۳۰۰ را دوباره در دسترس قرار دهد.

مجمع سینترا و سیگنال‌های سیاست پولی

رؤسای بزرگ بانک‌های مرکزی از جمله لاگارد، وارش، بیلی و مکلم در مجمع بانکداری مرکزی ECB در سینترا (که معادل اروپایی همایش جکسون هول فدرال رزرو است) سخنرانی خواهند کرد. از آنجا که چشم‌انداز ژئوپولیتیک و فشارهای قیمتی از زمان آخرین دور نشست‌های بانک‌های مرکزی تغییر کرده است، این سخنرانی‌ها می‌توانند دیدگاه‌های کلیدی درباره وضعیت نرخ‌های بهره در نیمه دوم سال ارائه دهند. طلا ممکن است به‌طور ویژه‌ای به این رویداد حساس باشد، زیرا تحت فشار روند صعودی نرخ‌های بهره قرار داشته است. با این حال، اگر بانکداران مرکزی با بازگشت تردد عادی به تنگه هرمز، سیگنالی مبنی بر چرخش به سمت سیاست‌های بی‌طرفانه یا انبساطی ارسال کنند، این فلز گرانبها می‌تواند جان دوباره‌ای گرفته و از مرز ۴٬۰۰۰ دلار فاصله بگیرد.

سایر رویدادها و گزارش‌های سوددهی شرکت‌ها

روز دوشنبه آمار تاییدیه وام‌های مسکن بریتانیا منتشر می‌شود. روز سه‌شنبه شامل صورت‌جلسه نشست بانک مرکزی استرالیا (RBA) و آمار PMI چین است. شاخص کارخانه‌ای تانکان (Tankan) ژاپن روز چهارشنبه منتشر می‌شود و برای روز پنجشنبه، تراز تجاری استرالیا مورد انتظار است.

تقویم گزارش‌های مالی و سوددهی شرکت‌ها (Earnings) برای هفته آینده نسبتاً سبک است، اما نام‌های شاخصی چون نایکی (Nike)، کانستلیشن برندز (Constellation Brands)، جنرال میلز (General Mills)، کاریز (Curry’s)، سینزبریز (Sainsbury’s) و اسوشیتد بریتیش فودز (Associated British Foods) گزارش‌های خود را ارائه خواهند داد.