سقف تسهیلات خرید و ساخت مسکن از محل اوراق گواهی حق تقدم (تسه) افزایش یافت و در تهران به ۲ میلیارد تومان برای زوجین و یک میلیارد تومان برای متقاضیان انفرادی رسید. این افزایش سقف در حالی انجام شده که رشد شدید قیمت مسکن، قدرت خرید واقعی این تسهیلات را به‌شدت کاهش داده است.
بر اساس مصوبه جدید، سقف وام خرید و ساخت مسکن در مراکز استان‌ها و شهرهای بالای ۲۰۰ هزار نفر جمعیت، برای افراد انفرادی ۸۰۰ میلیون تومان و برای زوجین یک میلیارد و ۶۰۰ میلیون تومان تعیین شده است. در سایر مناطق نیز این سقف به‌ترتیب ۶۰۰ میلیون و یک میلیارد و ۲۰۰ میلیون تومان خواهد بود.
سقف وام جعاله نیز از ۲۸۰ میلیون به ۴۰۰ میلیون تومان افزایش پیدا کرده است. همچنین وام ودیعه مسکن در تهران به ۴۰۰ میلیون تومان، در مراکز استان‌ها و شهرهای بزرگ به ۳۰۰ میلیون تومان و در سایر مناطق به ۲۰۰ میلیون تومان رسیده است.
وام ۲ میلیاردی چند متر خانه می‌خرد؟
با فرض میانگین قیمت حدود ۲۰۰ میلیون تومان برای هر مترمربع مسکن در تهران، وام ۲ میلیارد تومانی در ظاهر امکان خرید حدود ۱۰ مترمربع خانه را فراهم می‌کند. بنابراین حتی پس از دو برابر شدن سقف تسهیلات، فاصله میان قدرت وام و قیمت مسکن همچنان بسیار زیاد است.
از سوی دیگر، تمام مبلغ وام به خرید خانه اختصاص پیدا نمی‌کند. هر برگ اوراق تسه معادل ۵۰۰ هزار تومان وام است و متقاضی برای دریافت یک میلیارد تومان باید ۲ هزار برگه خریداری کند. با قیمت حدود ۹۰ هزار تومان برای هر برگه، هزینه خرید اوراق برای وام یک میلیارد تومانی به حدود ۱۸۰ میلیون تومان می‌رسد.
کارشناسان همچنین نسبت به اقساط سنگین این تسهیلات هشدار داده‌اند. حسن محتشم، کارشناس بازار مسکن، معتقد است افزایش سقف وام بدون کاهش نرخ سود و کنترل هزینه ساخت‌وساز نمی‌تواند توان خرید خانوارهای متوسط و کم‌درآمد را به شکل محسوسی افزایش دهد.
در مجموع، افزایش سقف وام مسکن اگرچه رقم تسهیلات را بالا برده، اما در شرایط فعلی تورم و رشد قیمت خانه، هنوز شکاف بزرگی میان قدرت وام و قیمت واقعی مسکن وجود دارد. کارشناسان تأکید دارند که حل مشکل بازار مسکن بیش از وام‌های گران‌قیمت، به افزایش عرضه، کاهش هزینه ساخت و اجرای سیاست‌های حمایتی نیاز دارد.
