هزینه تأمین کالاهای خارجی برای ایران در مقایسه با گذشته به‌شدت افزایش یافته و قدرت خرید صادرات کشور کاهش پیدا کرده است. بررسی روند قیمت کالاهای صادراتی و وارداتی نشان می‌دهد که قیمت واردات با سرعت بسیار بیشتری نسبت به قیمت صادرات رشد کرده؛ موضوعی که باعث شده ایران برای خرید همان میزان کالای خارجی، به صادرات بیشتری نیاز داشته باشد. طی سال‌های ۱۳۹۰ تا ۱۴۰۴، قیمت دلاری کالاهای صادراتی ایران حدود ۸۴ درصد افزایش یافت؛ اما قیمت دلاری کالاهای وارداتی ۷۸۱ درصد رشد کرد که چیزی معادل ۸ برابر است.
شکاف میان قیمت کالاهای صادراتی و وارداتی به‌تدریج افزایش یافته و شرایط مبادلات تجاری ایران را دشوارتر کرده است. به بیان دیگر، درآمد حاصل از صادرات دیگر مانند گذشته قدرت تأمین کالاهای موردنیاز کشور را ندارد و برای حفظ سطح قبلی واردات، باید حجم بیشتری از کالاها و محصولات داخلی به بازارهای خارجی صادر شود.
قیمت دلاری صادرات ۲.۴ درصد کاهش یافت، درحالی‌که قیمت دلاری واردات ۲۴.۳ درصد بالا رفت. در نتیجه، شاخص رابطه مبادله حدود ۲۱.۵ درصد افت کرد و به پایین‌ترین سطح از سال ۱۳۹۰ رسید.
این وضعیت می‌تواند فشار بیشتری بر تراز تجاری و منابع ارزی کشور وارد کند. همچنین کاهش قدرت خرید صادرات به این معناست که حتی در صورت ثابت ماندن حجم صادرات، امکان تأمین همان میزان کالا از بازارهای جهانی نسبت به گذشته کمتر خواهد بود.
